کافهها از زمانهای قدیم محل جمع شدن اندیشمندان، هنرمندان، نویسندگان و عاشقان قهوه بودهاند. این فضاها، علاوه بر ارائه نوشیدنیهای گرم و دلچسب، یک محل برای تبادل افکار، الهام گرفتن و خلق داستانهای شنیدنی هم بودهاند. اما پشت صحنهی هر کافه، داستانهای جالبی از تلاش، چالشها، نوآوریها و حتی دوستیهای غیرمنتظره وجود دارد. در این نوشتار به تاریخچه و نحوه شکل گیری و نکته های جالب کافههای مطرح جهانی میپردازیم که در نوع خودش میتواند برای شما جالب باشد.
تاریخچهی کافهها
کافهها اولین بار در خاورمیانه، بهویژه در امپراتوری عثمانی و ایران بهوجود آمدند. اولین کافهها در قرن پانزدهم در قاهره، مکه و قسطنطنیه افتتاح شدند. این مکانها نهتنها محلی برای نوشیدن قهوه بودند، بلکه بهعنوان مرکزی برای گفتگوهای اجتماعی، مباحث سیاسی و اجرای موسیقی زنده نیز معروف بودند.
با گسترش تجارت قهوه، کافهها به اروپا راه یافتند و در قرن هفدهم در شهرهایی مانند ونیز، پاریس و لندن متولد شدند. در قرن نوزدهم، پاریس به مرکز کافهنشینی جهان تبدیل شد و این فضاها به محل گردهمایی نویسندگان بزرگی چون ژان پل سارتر، ارنست همینگوی و سیمون دوبووار تبدیل شدند.
تاریخچه و داستانهای جالب کافههای بزرگ در سطح جهان
۱. استارباکس (Starbucks) – از یک فروشگاه کوچک تا امپراتوری قهوه
استارباکس در سال ۱۹۷۱ توسط سه دوست به نامهای جری بالدوین، گوردون بوکر و زو سیگل در شهر سیاتل، ایالت واشنگتن تأسیس شد. این سه نفر که علاقه زیادی به قهوه داشتند، از آلفرد پیته (بنیانگذار پیتهز کافی) الهام گرفته و تصمیم گرفتند فروشگاهی برای فروش دانههای قهوهی رُستشده باکیفیت تأسیس کنند.
نام استارباکس هم از شخصیتی در رمان موبی دیک الهام گرفته شد و لوگوی آن هم یک پری دریایی (سیرن) است که به دریا و تجارت دریایی اشاره دارد.
نقطه عطف استارباکس زمانی اتفاق افتاد که هاوارد شولتز در سال ۱۹۸۲ به شرکت پیوست. او بعد از سفر به ایتالیا، از کافههای ایتالیایی الهام گرفت و پیشنهاد داد که استارباکس هم به جای فروش دانههای قهوه، کافیشاپهایی با سبک کافههای ایتالیایی ایجاد کند. اما بنیانگذاران این ایده را نپذیرفتند، بنابراین شولتز استارباکس را ترک کرد و برند خودش به نام Il Giornale را تأسیس کرد.
چند سال بعد، او دوباره بازگشت و در ۱۹۸۷ کل استارباکس را خرید و آن را به یک کافیشاپ زنجیرهای تبدیل کرد. از آن زمان، این برند به سرعت رشد کرد و در حال حاضر بیش از ۳۵,۰۰۰ شعبه فعال در سراسر جهان دارد.
چند نکته و اطلاعات جالب درباره استارباکس:
- تعداد زیادی از مشتریان متوجه شدهاند که باریستاهای استارباکس اسم آنها را اشتباه روی لیوان مینویسند. بعضی از افراد معتقدند که این یک ترفند بازاریابی است تا مردم عکس بگیرند و در شبکههای اجتماعی منتشر کنند.
- یکی از دلایل موفقیت استارباکس، سیاست سومین مکان (Third Place) است، یعنی کافه، محلی بین خانه و محل کار است که افراد میتوانند در آن استراحت کنند.
- استارباکس در بعضی از کشورها منوی مخصوص دارد؛ برای مثال، در ژاپن لاتهی با طعم چای سبز و در چین قهوهی شیر سویا ارائه میدهند.
۲. کاستا کافی (Costa Coffee) – میراث دو برادر ایتالیایی در بریتانیا
کاستا کافی در سال ۱۹۷۱ توسط برونو و سرجیو کاستا، دو برادر ایتالیایی، در لندن تأسیس شد. این دو برادر که عاشق قهوهی اصیل ایتالیایی بودند، در ابتدا کسبوکار خودشان را بهعنوان یک کارگاه رُستینگ قهوه آغاز کردند و دانههای قهوهی باکیفیت را به کافهها و هتلهای لندن عرضه میکردند.
آنها یک فرمول خاصی برای ترکیب قهوه ایجاد کردند که بهعنوان Mocha Italia Blend شناخته میشود. آنها در سال ۱۹۸۱، اولین کافیشاپ کاستا را در لندن افتتاح کردند و خیلی سریع محبوب شدند.
در دهه ۱۹۹۰، این برند گسترش یافت و در سال ۱۹۹۵ شرکت وایتبِرِد (Whitbread) آن را خرید و توسعه آن را سریعتر کرد. اما نقطهی عطف اصلی در سال ۲۰۱۹ بود که کوکاکولا، کاستا کافی را به قیمت ۵.۱ میلیارد دلار خریداری کرد تا وارد بازار جهانی قهوه نیز بشود.
چند نکته و اطلاعات جالب درباره کاستا کافی:
- ترکیب Mocha Italia هنوز هم استفاده میشود و دستور آن بهصورت یک راز نگهداری میشود . فقط تعداد محدودی از افراد در شرکت، از ترکیب دقیق این قهوه اطلاع دارند.
- در رقابت با استارباکس، کاستا یکی از اولین کافیشاپهایی بود که Self-Service Costa Express را معرفی کرد، یعنی دستگاههایی که مشتریان میتوانند خودشان قهوهی موردنظر را سفارش دهند.
- در سال ۲۰۱۰، کاستا کافی با تولید بزرگترین لاته دنیا در کتاب رکوردهای گینس ثبت شد! این لاته بزرگ ۲.۸ متر ارتفاع داشت و حجم قهوه داخل آن ۱۳۵۰ لیتر بود!
۳. پیتز کافی (Peet’s Coffee) – پیشگام قهوهی تخصصی در آمریکا
پیتز کافی در سال ۱۹۶۶ توسط آلفرد پیت (Alfred Peet)که یک یک مهاجر هلندی بود، در شهر برکلی، کالیفرنیا تأسیس شد. او که در خانوادهای قهوهفروش در هلند بزرگ شده بود، از کیفیت پایین قهوه در آمریکا ناامید شده بود و تصمیم گرفت فرهنگ نوشیدن قهوه را تغییر دهد.
پیت با معرفی روش رُست کردن قهوه به سبک اروپایی که طعم غنیتری ایجاد میکرد، تحولی در صنعت قهوهی آمریکا به وجود آورد. استارباکس نیز در سالهای اولیه، از پیت الهام میگرفت و حتی دانههای قهوهی خود را از آن میخرید!
در دهههای بعد، پیتز کافی به یکی از برندهای برتر در زمینهی قهوهی تخصصی (Specialty Coffee) تبدیل شد و نقش مهمی در فرهنگ قهوهی موج سوم داشت. اکنون این برند دهها شعبه در آمریکا دارد و همچنان به کیفیت بالای قهوهی خود وفادار مانده است.
چند نکته و اطلاعات جالب درباره پیتهز کافی:
- پیتز اولین برندی بود که مفهوم قهوهی رُستشده عمیق را در آمریکا معرفی کرد.
- آلفرد پیت به پدرخواندهی قهوهی تخصصی آمریکا معروف است و تأثیر زیادی بر نسلهای بعدی قهوهدوستان گذاشت.
- پیتز کافی برخلاف استارباکس، همیشه تمرکز بیشتری روی قهوهی خاص و کیفی میگذاشت تا به تعداد شعبات.
۴. دتور کافی (Doutor Coffee) – انقلاب قهوه در ژاپن
دانت کین در سال ۱۹۶۲ توسط هیروشی میاکی در ژاپن تأسیس شد. در آن زمان، نوشیدن قهوه در ژاپن آنچنان رواج نداشت و بیشتر مردم به چای سبز علاقه داشتند. اما میاکی، که از یک سفر به اروپا الهام گرفته بود، تصمیم گرفت فرهنگ کافهنشینی را در ژاپن ترویج بدهد.
اولین کافیشاپ دانت کین در سال ۱۹۸۰ در منطقهی هاراجوکو، توکیو افتتاح شد. این کافه فقط ۹ صندلی داشت، اما با ارائهی قهوهی باکیفیت و قیمت مناسب، توانست بهسرعت مشهور بشود. این برند روی قهوهی باکیفیت و قیمت مقرونبهصرفه تمرکز داشت و توانست در مدت کوتاهی محبوبیت خیلی زیادی کسب کند.
اکنون هم، دانت کین بیش از ۱,۰۰۰ شعبه در سراسر ژاپن دارد و یکی از بزرگترین زنجیرههای کافیشاپ در آسیا محسوب است. این برند همچنان هم به گسترش خود ادامه میدهد.
چند نکته و اطلاعات جالب درباره دانت کین:
- دانت کین برای گسترش سریع خود، تصمیم گرفت شعبههایش را در نزدیکی ایستگاههای قطار و مناطق پرتردد شهری افتتاح کند.
- برخلاف کافیشاپهای سنتی ژاپن، دانت کین منویی متنوعی دارد که از ترکیبی از قهوهی اروپایی و غذاهای ژاپنی تشکیل شدهاست. برای مثال، آنها ساندویچهای سبک ژاپنی در کنار اسپرسو سرو میکنند.
- دانت کین یکی از اولین کافیشاپهایی بود که مزارع قهوهی اختصاصی خود را در برزیل خریداری کرد تا کیفیت محصولاتش را تضمین کند. این مدل باعث شد قیمتها رقابتی بمانند و کیفیت همیشه بالا باشد.
جمعبندی
کافهها فقط یک مکان برای نوشیدن قهوه نیستند، بلکه محلی برای ایجاد خاطرات، ارتباطات و حتی تغییر زندگی افراد هستند. داستانهای کافههای بزرگ نشان میدهد که این حرفه میتواند الهامبخش، چالشبرانگیز و درعینحال لذتبخش باشد. تاریخچهی طولانی کافهها نشان داده است که این فضاها همواره بخش مهمی از فرهنگ و اجتماع جامعههای مختلف بودهاند و هنوز هم به رشد و تحول خود ادامه میدهند. همچنین هر کدام از این برندها با رویکردی متفاوت خود، بر روی صنعت قهوه گذاشتهاند:
- استارباکس یک تجربهی اجتماعی ایجاد کرد و تبدیل به بزرگترین برند کافیشاپ در جهان شد.
- کاستا کافی با تمرکز کردن روی قهوهی باکیفیت و سنت ایتالیایی، در اروپا رشد زیادی کرد.
- پیتز کافی هم پیشگام موج قهوهی تخصصی در آمریکا شد و پیشرو و نوآور بود.
- دانت کین هم با ایجاد تحول در فرهنگ کافهنشینی در کشور ژاپن رشد زیادی کرد.
