آیا علی کافه لاغر م‍ی‌کند؟

این روزها دسترسی به قهوه بیش از پیش آسان شده است. روزگاری برای میل کردن یک فنجان قهوه باید به قهوه‌خانه ها مراجعه می‌کردند. با برپایی کافه‌ها و رواج سبک فرنگی در حیات جمعی مردم ایران قهوه دوستان برای گذراندن اوقات فراغت و افزایش نشاط و سرزندگی خود به کافه‌هایی مراجعه می‌کردند که حالا دیگر فضایی برای مطالعه، گوش دادن به موسیقی و احیانا محیی برای تجدید دیدار با عزیزان و دوستان شده بود. اما اخیرا کمی حال و هوای سبک زندگیمان تغییر کرده است و زندگی شلوغ و پرفشار شهری زمانی کمتر برای پرکردن اوقات فراغتمان باقی گذاشته است. افراد اصطلاحا قهوه خور به مزایای دیگر قهوه‌جات فکر می‌کنند. دیگر عطای کافه را به لغایش بخشیده و در جستجوی انرژی بیشتر، بهره‌وری بالاتر جسمی و ذهنی و اثرات دارویی آن نظیر لاغری و … می‌باشند. از این رو گاها به قهوه‌های فوری سوپرمارکتی نظیر نستله، علی‌کافه و دکتر بیز تن در داده‌ و به همراه کمی آبجوش و یک لیوان کاغذی یکبارمصرف در کمترین زمان برای خود قهوه حاضر می‌کنند. در این نوشتار به این سوال پاسخ می‌دهیم که آیا قهوه‌های فوری اثرات دارویی مطلوبی ما دارند و احیانا مضرات و فوایدشان برای سلامتی ما چیست؟ ابتدا بیاید کمی درباره قهوه (coffee) با هم صحبت کنیم.

 

در قهوه چه چیزهایی وجود دارد؟

قهوه نوشیدنی گرمی است که از دانه‌های بوداده و آسیاب‌شده‌ی گیاه قهوه به‌دست می‌آید. قهوه کمی اسیدی است و طعم ترش و تلخ آن به همین دلیل است. قهوه‌هایی که اسیدکویینیک بالاتری هستند ترش‌تر به نظر می‌رسند. همچنین قهوه به‌علت داشتن کافئین بالا، یک مادهٔ محرک است. این نوشیدنی از قدیم الایام محبوب‌ترین نوشیدنی گرم در جهان بوده است که خوب است بدانیم از نظر اطباع چهارگونه سنتی دارای طبعی سرد و خشک بوده و برای سرد مزاجان چندان مطلوب نیست. این دمنوش پرطرفدار حاوی بیش بیش از ۱۰۰۰ ترکیب شیمیایی است که بر روی طعم، عطر، رنگ و خواص فیزیولوژیکی آن تاثیر دارند. برخی از مواد تشکیل دهنده قهوه عبارتند از:

آلکالوییدها

کافیین فقط یکی از آنهاست! ترکیباتی نظیر تئوفیلین و تریگونلین که در دسته آلکالوییدها جای می‌گیرند، موجب تحریک سیستم عصبی مرکزی، افزایش متابولیسم و کاهش اشتها می‌شوند.

اسیدها

 مانند کوینیک اسید، اسیدهای دیکافیولیک و اسیدهای کلروژنیک که موجب ایجاد اسیدیته، ترشی و البته تلخی در قهوه می‌شوند.

الکل‌ها و کتون‌ها

 مانند استوئین که موجب ایجاد طعم شیرین و زمینی مانند در قهوه می‌شوند. البته دوز این مواد در قیاس با دیگر گروه‌های شیمیایی تشکیل‌دهنده آن بسیار پایین تر است.

سایر ترکیبات شیمیایی

فوران‌ها، پیران‌ها، تیوفین‌ها، اکسازول‌ها، تیازول‌ها، پیریدین‌ها و پریزین‌ها از جمله ترکیباتی هستند که موجب بروز عطرهای مختلف در قهوه می‌شوند. که مقدار آنها در قهوه کاملا وابسته به نیاد آن است.

آب، مواد معدنی، کربوهیدرات‌ها و پروتئین‌ها و نیتروژن همانند همه‌ی ترکیبات گیاهی از دیگر مواد تشکیل دهنده آن هستند.

 

همه چیز درباره‌ی خواص و مضررات قهوه

هر چه قدر هم که طرفدار قهوه باشیم باید بدانیم که آیا مصرف آن برای ما مفید است یا مضر؟ از طرفی ممکن است با توجه به شرایط بدنیمان نیازمند این ماده جادویی بوده ولی آن را از رژیم خود حذف کرده باشیم… پس یهتر است که قهوه را بهتر شناخته و بدانیم که کی و چگونه از آن استفاده کنیم.

خواص دارویی و فواید قهوه:

قهوه می‌تواند باعث افزایش هوشیاری، تحریک سیستم عصبی، کاهش خستگی و اشتها، بهبود حافظه و مهارت‌های شناختی  شود. مصرف آن در ساعات انتهایی روز به طور کل بر سیستم خواب انسان اثر میگذارد. به همین دلیل کسانی که به شب‌بیداری احتیاج دارند را به خود متمایل کرده است.

قهوه منبع خوبی از آنتی‌اکسیدان‌ها است که می‌توانند از آسیب‌های اکسیداتیو، التهابی و سرطانی جلوگیری کنند. همچنین باعث کاهش خطر ابتلا به برخی از بیماری‌های مزمن مانند دیابت نوع دوم، بیماری پارکینسون، بیماری آلزایمر، بیماری کبد چرب، سنگ صفرا، نقرس و بیماری قلبی-عروقی شود. این نوشیدنی خواص ضد التهابی داشته و در مواقع همراه با کمبود استراحت می‌تواند موجوب تسکین سردرد، آسم، یبوست، افسردگی و اختلالات خلقی شود.

مضرات قهوه:

 قهوه می‌تواند باعث افزایش فشار خون، ضربان قلب، تپش قلب، اضطراب، بی‌خوابی، عصبانیت و اعتیاد شود. اما در اوقاتی که شکممان کاملا خالی است اثر عکس داشته و با افت فشار باعث ضعف و بی‌حالی می‌گردد. همچنین باعث ایجاد و یا تشدید سوزش معده، رفلاکس معده، اسهال، سوءهاضمه، افزایش اسیدیته خون و ازدیاد اسید اوریک می‌گردد. علاوه براین قهوه می‌تواند باعث کاهش جذب برخی از ویتامین‌ها و مواد معدنی مانند کلسیم، آهن، فولیک اسید و ویتامین ب۱۲ شود. برای کسانی که اختلال در هورمون‌های تیروئید، استروژن، پروژسترون و کورتیزول ( هورمون استرس) دارند زیاد توصیه نمی‌شود که از قهوه استفاده کنند. بسیاری از این افراد هنگام استفاده از قهوه دچار دلشوره و آشوب در نواحی داخلی بدن خود می‌شوند.

برای چه کسانی قهوه مضر و برای چه کسانی مفید است؟

با مطالعه خواص و مضرات این باید گفت، کسانی که فشار خون بالا، بیماری قلبی، اختلالات ریتم قلب، اضطراب، بی‌خوابی، اختلالات خلقی، اعتیاد به کافئین، اسیدیته خون، سنگ صفرا، سنگ کلیه، اسید اوریک بالا، اختلالات تیروئید، اختلالات هورمونی، سرطان یا بیماری‌های مزمن دیگر دارند نباید قهوه مصرف کنند. همچنین کسانی که مشکلات گوارشی مانند سوزش معده، رفلاکس معده، سرطان معده، اسهال، سوءهاضمه یا زخم معده دارند باید از خوردن ان اجتناب کنند. مصرف آن نیز در دوران بارداری، شیردهی و مبتلایان به سندرم تخمدان پلی‌کیستیک توصیه نمی‌گردد.

از طرفی کسانی که نیاز به افزایش هوشیاری، تحریک سیستم عصبی، کاهش خستگی و اشتها، بهبود حافظه و مهارت‌های شناختی دارند قهوه‌ برایشان بهترین گزینه است. افرادی که نیاز به پیشگیری از آسیب‌های اکسیداتیو، التهابی و سرطانی دارند به خوردن آن روی می‌آورند. همچنین قهوه اثرات مقطعی مثبت بر روی بیماری پارکینسون، آلزایمر و کبد چرب دارد.

 

آیا قهوه باعث لاغری می‌گردد؟

کافیین موجود در قهوه از طریق افزایش متابولیسم باعث لاغری می‌شود. البته به شرط رعایت رژیم غذایی با کالری منفی! به عبارتی قهوه فقط سرعت لاغری را بیشتر میکند. نه اینکه تاثیر مستقیم روی آن داشته باشد. همچنین این دمنوش گرم می‌تواند احساس گرسنگی را کاهش دهد و با سرکوب اشتها باعث شود که شما کمتر غذا بخورید.

اما قهوه‌های فوری و سوپرمارکتی نظیر علی کافه عمدتا دارای شکر است که می‌تواند مضر برای سلامتی و لاغری باشد. مصرف بی‌قاعده گلوگوز شکر می‌تواند باعث افزایش قند خون، اضافه وزن، دیابت و بیماری‌های قلبی شود. البته قهوه‌های فوری نیز دارای مقدار بالای کافئین است و می‌تواند همان فواید قهوه تلخ را داشته باشد. اما اگر می‌خواهید از قهوه برای لاغری استفاده کنید، بهتر است از قهوه‌های تلخ و بدون شکر مانند قهوه سبز، قهوه اسپرسو یا قهوه فیلتر میل نمایید.

ممنون از همراهی شما